της Δήμητρας Δημητρακοπούλου
ιδιοκτήτριας Κέντρου Ξένων Γλωσσών - Καθηγήτριας Αγγλικών
Πολλές φορές, μια ερώτηση ενός παιδιού μέσα στην τάξη, σε κάνει να αναρωτιέσαι και να κοιτάζεις τα πράγματα από διαφορετική οπτική γωνία. Πρόκειται για μια αθώα ερώτηση, στην οποία, σε αρκετές περιπτώσεις, λόγω πίεσης χρόνου, έχουμε όλοι απαντήσει: "Μετά το μάθημα, θα σου πω".
Σε ένα από αυτά τα" συνηθισμένα " μαθήματα, ένα "συνηθισμένο" δεκατετράχρονο, κι ενώ ανέλυε τις απόψεις του για την εκπαίδευση (σε άπταιστα Αγγλικά, ομολογουμένως), σταμάτησε ξαφνικά και, μισογελώντας - μισοσοβαρά, ρώτησε: "Δηλαδή, κυρία, για να καταλάβω, η Δια Βίου Μάθηση σημαίνει ότι θα πηγαίνω σχολείο ισόβια;"
Πολλές σκέψεις πέρασαν αστραπιαία από το μυαλό μου. Σκέψεις που, με μεγάλη έκπληξη, είδα αργότερα πως ήταν κοινές με αυτές των παιδιών μου. "Όχι, την ισόβια μόρφωση την επιλέγεις εσύ, με τη στάση σου και τη διάθεσή σου προς το διάβασμα και την πρόοδο." Κάποιος ρώτησε, κάποιος άλλος επιβεβαίωσε, κάποιος άλλος πρόσθεσε... και έτσι πυροδοτήθηκε μια συζήτηση που μου δημιουργούσε με κάθε λέξη που έλεγαν μια νέα αλυσίδα σκέψεων: "Δεν έχουμε ανάγκη άλλα smart gadgets (έξυπνα εξαρτήματα), ζούμε τη γενιά των smart kids( έξυπνων παιδιών)".
Και για να συνοψίσω τη συζήτησή μας, είπα αυτό που ένιωθα, " Μια μορφή δια βίου μάθησης είναι αυτό που ζω μαζί σας. Μαθαίνω μέσα από σας. Με εμπνέετε να εξετάζω τα πράγματα από όλες τις δυνατές πλευρές".
Στο τέλος της μέρας, ακόμα σκεφτόμουν το απογευματινό "μάθημα". Στην εποχή της τεχνολογίας και των γρήγορων αποτελεσμάτων, στην εποχή της ταχύτητας και της κατακλυσμικής προόδου, στην εποχή των "μηχανών αναζήτησης", ξεχνάμε (;), παραβλέπουμε(;), παίρνουμε δεδομένα(;) τα "διερευνητικά μυαλά" που περπατούν δίπλα μας και μεγαλώνουν μπροστά μας.
Τα παιδιά μας "διψάνε" για γνώση. Είναι εδώ για να ακούνε. Πολλοί από εμάς δουλεύουμε με διαδραστικούς πίνακες και software υλικό , αλλά η ουσιαστική αλληλεπίδραση γίνεται μεταξύ μαθητή και δασκάλου. Η γνώση είναι σαν το φάρμακο. Δίνεται σε σωστές αναλογίες και με τη σωστή μέθοδο. Δεν είναι δύσκολο να βρεις το "κουμπί" ενός παιδιού. Παρατηρήστε το την ώρα που διαβάζει. Πώς συνοφρυώνει τα φρύδια του, όταν το βασανίζει μια άσκηση. Πώς φωτίζεται ξαφνικά το πρόσωπό του, όταν αρχίζει να καταλαβαίνει αυτό που ακούει. Ας αφήσουμε τα παιδιά να μας δείξουν τον τρόπο με τον οποίον μαθαίνουν καλύτερα. Ας ανακαλύψουμε μαζί ταλέντα κρυμμένα. Ας αγκαλιάσουμε μαθησιακές δυσκολίες. Η τάξη είναι ο φυσικός τους χώρος. Δεν προσποιούνται, αφήνουν έντονα το στίγμα τους, εκφράζουν όνειρα, ελπίδες, άγχη. Μαθαίνουν την ισότητα και τον σεβασμό. Ανακαλύπτουν τα όρια και τις δυνατότητές τους. Διαπιστώνουν πως ο δάσκαλος δεν έχει το αλάθητο. Ο δάσκαλος έχει απαντήσεις, ιδέες, κίνητρα και εναλλακτικές. Δεν είναι ούτε φόβητρο ούτε τιμωρός. Είναι αυτός που θα μοιραστεί μαζί τους από ένα παγωτό στο διάλειμμα ή στην εκδρομή μέχρι τους φόβους για το μέλλον.
Λούφα και...παραλλαγές
Ναι, τα παιδιά έχουν το παιχνίδι στη φύση τους. Σιγουρότατα, το να ξεφεύγουν έρχεται πρώτο στις προτεραιότητές τους. Μια βόλτα στο πάρκο, ένας καφές στην πλατεία, ένα μήνυμα από ένα φίλο είναι η αιώνια διαμάχη μαμάς και παιδιού. Η λούφα είναι στο αίμα τους. Το ίδιο όμως και η πρόοδος. Την έχουν στο DNA τους. Αρκεί να βρούμε τρόπο να τα σκουντήξουμε. Δεν είναι όλα τα παιδιά ίδια. Όλα έχουν τις ίδιες ανάγκες, αλλά σε διαφορετικό βαθμό. Ας αποφύγουμε τις ομαδοποιήσεις. Τα παιδιά μας δεν είναι παράδειγμα το ένα για το άλλο. Δεν είναι άλογα σε κούρσα. Έρχονται στον κόσμο με τις καλύτερες προδιαγραφές. Είναι όλα τους εφοδιασμένα με τα καλύτερα προσόντα και αρετές. Μπαίνουν στον στίβο της μάθησης ασυγκράτητα. Στην πορεία μαθαίνουν τους όρους του παιχνιδιού. Στο χέρι μας είναι να τους μάθουμε το fair play (σωστό παιχνίδι). Δική μας ευθύνη είναι να τους δείξουμε τρόπους και όχι να επιβάλλουμε δρόμους. Στον Μαραθώνιο της εκπαίδευσης εμείς είμαστε εκεί, γονείς και δάσκαλοι, χέρι με χέρι για να προλαμβάνουμε λοξοδρομήματα, παραπατήματα, τάσεις παραίτησης. Είμαστε η ανθρώπινη αλυσίδα στην άκρη του δρόμου για να τα κρατάμε όλα στον αγώνα. Όλα! Κανένα δεν μένει πίσω! Το καθένα με το ρυθμό του, με το προσωπικό του στυλ στέφεται στο τέλος νικητής.
Η απόρριψη δεν είναι για τα δικά μας τα παιδιά. Στη δική μας "παραγωγή" δεν υπάρχουν σκάρτες παρτίδες. Εμείς, χέρι με χέρι, διαψεύδουμε όλους αυτούς που απαξιώνουν τις νέες γενιές και μηδενίζουν κάθε τι νέο εν τη γενέσει του. Εμείς, όλοι μαζί, θα βγάλουμε στην αγορά τη γενιά των smart kids.
